Utrecht en Elwood Mead

De “Elwood Mead” maakte haar eerste reis en was onderweg met 122.000 ton ijzererts van Dampier (Australië) naar Rotterdam. In de kerstnacht van 1973 liep het schip op de rotsen van het eiland Guernsey en werd driekwart van haar dubbele bodem opengereten. De “Elwood Mead” lag muurvast op de rotsen in een winters onbeschut gebied.

Concurrerende experts vreesden dat het schip niet meer te redden was. Wijsmuller zag toch mogelijkheden en sloot op 29 december
het contract Lloyd’s Open Form, “no cure-no pay” af.

Tijdens de berging werden de elementen van het weer steeds slechter.
Geloof in eigen kunnen bracht de bergers er toe door te blijven gaan om het schip te redden van gulzige rotsen en gretige golven.

De berging vergde veel van mensen en materiaal waarbij telkens van voren af aan het bergingsmaterieel moest worden vernieuwd en opgebouwd. Nadat de ruimen van het schip zijn volgepompt met lucht probeerde een sleepboot de Elwood Mead op 27 december 1973 vlot te trekken: het schip bewoog geen duimbreed. Het zou een zwaar karwei worden en dreigde zelfs te mislukken omdat een grote rotspiek, door de bodem heen, in het ruim stak. Na het lossen van een deel van de lading, is het schip op 24 februari 1974 door een vloot van 5 Wijsmuller sleepboten vlot getrokken. Voor Wijsmuller was de berging zo spannend,
dat het er op of er onder was. 

Hierbij waren de sleepboten Willem Barendsz, Jacob van Heemskerck, Gelderland, Utrecht en Cycloop betrokken. Het bergingsvaartuig Krab zorgde voor de bevoorrading.
Tijdens de reis naar Rotterdam moest met behulp van een groot aantal
luchtcompressors het zeer diepstekende schip drijvend worden gehouden. Het schip had een diepgang van 73 voet (22.3 meter). Er moest buitengaats eerst nog een deel van de lading gelost worden omdat toen de toegestane diepgang in de Europoort 70 voet (21.4 meter) bedroeg. Na lossing in Rotterdam lag het schip op 28 maart in het droogdok.

De verzekerde waarde voor het schip was $ 35.000.000 en voor de lading ijzererts $ 15.000.000. De leider van de operatie, bergings-inspecteur Nan Halfweeg heeft op 26 april 1976 uit handen van staatssecretaris Van Hulten de prestigieuze “de Ruyter Medaille” ontvangen.

In het museum kunt u nog meer over de Utrecht en Wijsmuller te weten komen. Daar staat o.a. een heel mooi model van de Utrecht IV.